Veel voorkomende klachten

Veel klachten hebben vaak een andere oorzaak dan wat men in eerste instantie denkt. Soms hebben deze klachten ook meerdere oorzaken. Hieronder zijn mogelijke oorzaken te vinden van de meest voorkomende fysieke klachten. Heeft u nog vragen over uw klachten? Of zoekt u een oplossing voor uw klachten? Doe dan het online werkplekonderzoek of neem contact met ons op.

Pijn aan Polsen

Wanneer uw lichaam zich in een niet ergonomische, neutrale houding verkeert, heeft dit invloed op het gehele lichaam. Wanneer u langdurig onderuitgezakt of voorovergebogen zit (slouchen), worden de spieren op schouderhoogte langzaamaan korter. Wanneer deze spieren korter en stugger worden (doordat deze niet meer naar volle capaciteit worden gebruikt), belemmert dit de doorbloeding naar de arm. Een verminderde doorbloeding zorgt voor een tekort aan zuurstof naar de spieren en afvalstoffen kunnen minder goed worden afgevoerd. Dit kan op den duur leiden tot pijnklachten.

Door het aannemen van een ergonomische, rechtop zittende houding kan het bovenstaande voorkomen worden. Indien u een neutrale houding aanneemt, worden de spieren op een neutrale manier belast. Zo worden deze niet korter en stugger en wordt de bloedtoevoer niet belemmert. Om een ergonomische houding aan te kunnen nemen is het van belang dat u uw werkplek op uw maten kan afstemmen.

Wanneer het bureaublad zich hoger bevindt dat de onderarm tijdens het beeldschermwerken, zorgt dit ervoor dat de rand van het bureaublad drukt in de polsen of onderarmen. De onderarmen leunen immers op de bureaurand tijdens het typen op het toetsenbord en het muizen. Hierdoor wordt er gedrukt op de pezen en bloedvaten in de onderarmen, wat kan zorgen voor klachten.

Een te laag ingesteld bureau zorgt voor een onderuitgezakte of voorovergebogen houding. Door deze niet neutrale houding wordt de doorbloeding naar de armen belemmerd. Indien men langdurig deze houding aanneemt, worden de spieren korter en stugger, wat de doorbloeding negatief beïnvloedt. Een verminderde doorbloeding zorgt voor een tekort aan zuurstof naar de spieren en afvalstoffen kunnen minder goed worden afgevoerd. Ook dit kan zorgen voor klachten.

Het is van belang om het bureau niet te hoog, maar ook niet te laag in te stellen. De stelregel is om de hoogte van het bureau af te stemmen op de hoogte van de armleggers. Hiertoe is het echter van belang dat de hoogte van de armleggers eerst op uw lichaam is afgestemd. Zodoende dient u eerst uw bureau ergonomisch, op uw lichaam af te stellen en vervolgens te kijken naar uw bureau. Het is van belang dat u zelf weet hoe u uw werkplek op uw maten kan afstemmen. Indien u niet weet hoe dit moet, of u weet niet of u dit momenteel correct doet kunt u uw werkplek instellen volgens onze 10 stappen om uw werkplek ergonomisch in te stellen.

Wanneer u langdurig eenzelfde werktaak uitvoert, kan dit leiden tot overbelasting. Door continue dezelfde taak uit te voeren, wordt langdurig eenzelfde spiergroep belast. Er treedt zo een verhoogde spierspanning op. Wanneer spieren langdurig op eenzelfde manier belast worden, spreekt men ook wel over statische belasting. Dit is het geval bij typen en muizen. Dit wordt verergerd wanneer u tijdens het beeldschermwerken taken uitvoert die op zichzelf repetitief zijn. Voorbeelden hiervan zijn continue cijfers invoeren, stug doortypen en veel klikwerk. Dit geeft kans op het krijgen van klachten. Indien u hierbij last heeft van werkdruk of anders soortige spanning, verhoogd de spierspanning verder, waardoor de kans op klachten verder vergroot wordt.

De Arbowet schrijft voor dat twee uur beeldschermwerk dient te worden afgewisseld met een pauze van minimaal 15 minuten of anders soortig werk. Het is echter beter om iedere 30 minuten een micropauze in te lassen van enkele minuten. Dit kan bijvoorbeeld worden ingevuld door een tripje naar het kopieerapparaat of het halen van koffie. Op deze manier geeft u uw lichaam even pauze en hebben de spieren de mogelijkheid een andere houding aan te nemen.

Het gebruik van een toetsenbord kan leiden tot klachten. Wanneer we werken aan een beeldscherm is het toetsenbord een invoermiddel wat we veelvuldig en langdurig gebruiken. Zodoende is het van belang dat we dit doen op een ergonomische, verantwoorde manier. De meeste mensen gebruiken een standaard toetsenbord: een QWERTY-toetsenbord met numeriek deel. Een dergelijk toetsenbord heeft twee nadelen: het is relatief breed en het toetsenbord heeft pootjes die de hoek waarin de polsen staan tijdens het typen negatief beïnvloedt.

De breedte van het toetsenbord leidt tot klachten in de nek- en schouder musculatuur (spierspanning). De houding die we hier echter door aannemen (armen niet langs de romp, maar van het lichaam af) kan zorgen voor een belemmering van de bloedtoevoer. Door een verminderde bloedtoevoer, ontstaat een vermindering van zuurstoftoevoer en een vermindering van afvoer van afvalstoffen. Dit kan leiden tot klachten. Hiertoe is het aan te raden om een compact toetsenbord aan te schaffen. Een compact toetsenbord heeft even brede toetsen, echter is het numeriek gedeelte weggelaten. Vaak zijn dit toetsen die niet worden gebruikt. Bovendien zijn de cijfers ook op een andere plek op het toetsenbord verwerkt. Door het inzetten van een compact toetsenbord wordt een neutrale, ergonomische houding bewerkstelligt, waarbij de armen ontspannen langs het lichaam kunnen blijven hangen.

De pootjes onder het toetsenbord kunnen zorgen voor polsklachten. Door de pootjes heeft het toetsenbord een helling: het staat schuin omhoog. Dit stimuleert onbewust tot een houding waarbij we de polsen strekken richting de handrug. Deze houding levert spierspanning op in de polsen wat kan leiden tot klachten. Het is zodoende het beste om de pootjes geheel in te klappen of door de kiezen voor de laagste stand. Des te vlakker het toetsenbord staat ingesteld, des te beter.

Het klikken met een standaard, horizontale muis zorgt ervoor dat de arm in een niet neutrale houding wordt gebracht. Wanneer we de hand ontspannen houden, is de stand van de hand verticaal: de duim wijst naar boven. De hand neemt deze stand aan, doordat in deze positie de spierspanning in de onderarm neutraal is. Wanneer we de onderarm vanuit deze positie draaien en de handrug naar boven of beneden draaien, ontstaat er spierspanning. Wanneer we met een standaard, traditionele muis muizen, draaien we de handrug naar boven. In deze positie ontstaat er spanning in de onderarm. Doordat we vaak langdurig muizen, is er gedurende deze tijd sprake van spierspanning. Daarbij heeft men vaak de gewoonte om de muis onnodig vast te houden, terwijl we bijvoorbeeld lezen. Zo wordt de hand onderwijl ook niet ontlast.

Om de hand in een neutrale stand te houden tijdens het muizen is het beter om een verticale muis te gebruiken. Een verticale muis is qua functionaliteit aan een standaard muis geheel gelijk, alleen de vorm is anders. Door de andere vorm is het met deze soort computermuis mogelijk om de hand in een standaardpositie te houden.

Ook het gebruik van muismatjes kan klachten in de hand werken: door het gebruik van een muismat, muizen we vanuit de pols in plaats vanuit de gehele arm.

Het gebruik van een laptop gaat gepaard met het gebruik van het laptoptoetsenbord en mousepad (indien geen gebruik wordt gemaakt van randhulpmiddelen). Het nadeel van het gebruik van het laptoptoetsenbord – vooral bij oudere modellen – is dat de polsen/onderarmen drukken op de rand van de laptop. Dit kan leiden tot klachten: er wordt immers gedrukt op de pezen en bloedvaatjes. Hiertoe is het van belang om een extern toetsenbord te gebruiken en de laptop op een laptopstandaard te zetten of een extern beeldscherm te gebruiken. Dit zorgt er ook voor dat uw houding beter wordt: u hoeft niet langer over de laptop heen gebogen te zitten.

Het langdurig gebruik van een mousepad zorgt voor spierspanning: een mousepad is erg secuur en vergt zodoende precisie om te klikken op de plek waar je wil. Om te kunnen werken met een dergelijke precisie is spierspanning nodig. Zo kunnen kleine, secure bewegingen worden gemaakt. Bij een externe muis is dit een stuk minder, wat de spierspanning verlaagd. Hierbij is het van belang om te kiezen voor een verticale muis: door de vorm van een dergelijke muis neemt de onderarm -en daarmee de hand-  een neutrale positie aan.

De Arbowet stelt het gebruik van een extern toetsenbord, een externe muis en een laptopstandaard of extern beeldscherm verplicht indien er langer dan 2 uur wordt gewerkt aan een laptop. Dit is om het werken met een laptop ergonomisch verantwoord te maken. Indien u langer werkt aan een laptop is het ook van belang om rekening te houden met uw algehele houding. Ook uw houding kan invloed hebben op pijn/ tintelend gevoel in uw arm en hand.

Schouder- en nekklachten

Wanneer we werken aan een computer, zijn we ons vaak niet bewust van onze houding. Daardoor gaat men al snel onderuitgezakt zitten of voorover hangen (slouchen). Wanneer we in een dergelijke houding zitten, zorgt dit ervoor dat de stand van de wervelkolom niet meer neutraal is. Dat zorgt voor een ongelijkmatige druk op de tussenwervelschijven, waardoor de kans op beschadigingen van deze structuren aanzienlijk is. Bovendien ontstaat er een ongewenste spanning op de bindweefselstructuren rondom de wervel, welke pijn- en stijfheidsklachten kan veroorzaken.

Het hoofd is via de wervelkolom verbonden aan de nek. Slouchen zorgt ervoor dat het hoofd zich niet langer boven de romp bevindt. Het gewicht van het hoofd bedraagt gemiddeld 7 kg: de spieren van nek en schouder dienen de krachten op te vangen als het hoofd niet in de ‘neutrale’ positie wordt gedragen. Zwaartekracht werkt verticaal op het hoofd in. Wanneer het hoofd zich niet recht boven de romp bevindt, is er extra spierkracht nodig vanuit de nek- en schoudermusculatuur om het hoofd recht te houden; er treedt een hefboomwerking op. Dit kan leiden tot klachten aan de nek en schouders. Zorg daarom voor een neutrale positie van het hoofd, zonder de kin naar het scherm te brengen.

Het is belangrijk op tijdens het beeldschermwerken een ergonomische, neutrale houding aan te nemen om de belasting op het lichaam te minimaliseren. Om dit goed mogelijk te maken, moet u uw werkplek goed aan uw maten aanpassen.

Langdurig werken aan een bureau dat te laag staat ingesteld, leidt tot een overmatige druk op de wervelkolom. We zitten aan een te laag bureau al snel voorovergebogen of onderuitgezakt ter compensatie van de laagte van het bureau. De wervelkolom wordt op deze manier in een onnatuurlijke positie gedrukt: een kromming i.t.t. een dubbele-S vorm. De spiergroepen in de schouders en de nek worden hierdoor belast, wat uiteindelijk kan leiden tot klachten.

Als we werken aan een bureau dat te hoog staat ingesteld, zorgt dit ervoor dat we werken met opgetrokken schouders. Door deze houding ontstaat er spierspanning: deze stand is immers niet neutraal voor de schouder- en nekmusculatuur.

Dit alles kan voorkomen worden door de hoogte van het bureau zodanig in te stellen, dat deze aangepast is aan ons lichaam. Hiertoe is het belangrijk om eerst de bureaustoel correct in te stellen: wanneer de bureaustoel niet op ons lichaam staat ingesteld, heeft dit invloed op de hoogte van het bureau. Daarbij kan een niet ergonomisch ingestelde bureaustoel op diens beurt ook leiden tot klachten. Zodoende is het belangrijk dat u weet hoe u uw werkplek op uw lichaam kan afstellen. Indien u niet weet hoe dit moet, of u weet niet of u dit momenteel correct doet kunt u uw werkplek instellen volgens onze 10 stappen om uw werkplek ergonomisch in te stellen.

Het kan voorkomen dat u klachten ondervindt aan uw nek en schouders, ondanks dat uw werkplek ergonomisch op uw lichaam is ingesteld. Dit zou kunnen komen doordat de houding die u van nature aanneemt niet optimaal is. Sommige mensen nemen vanzelf een houding aan waarbij het hoofd overmatig naar voren wordt gebracht, de rug overmatig wordt gebold of de schouders zijn opgetrokken. Dergelijke houdingen zorgen voor een verhoogde spierspanning en een niet neutrale stand van de wervelkolom. Hierdoor kunnen klachten optreden.

Het is in dit kader belangrijk om na te gaan wat uw gewoontehouding is. Hiertoe kunt u iemand anders vragen een foto van u te maken. Het maken van een foto kan het beste gedaan worden wanneer u het niet doorheeft: anders wordt de houding al snel onbewust door uzelf gecorrigeerd en krijgt u geen authentiek beeld. Vervolgens kunt u zelf uw houding analyseren. Hierbij kunt u analyseren in hoeverre de stand die u aanneemt ontspannen is en kunt u nagaan of uw rug een neutrale houding aanneemt.  Indien de wervelkolom in een optimale, neutrale stand staat, kunt u een rechte lijn trekken tussen uw oor, de kop van uw schouder en de kop van uw heup. Dit noemen we ook wel de loodlijn. Uw houding is optimaal wanneer deze lijn recht is.

Indien blijkt dat uw houding niet optimaal is en u hier klachten van ondervindt, is het een goed idee om contact op te nemen met een fysiotherapeut of houdingstherapeut.

Wij hebben als mensen de neiging om met het hoofd de ogen te volgen. Dit werkt ook zo bij beeldschermwerken. Dat resulteert er in dat we ons hoofd omhoog bewegen bij een hoog ingesteld beeldscherm, ons hoofd omlaag bewegen bij een laag beeldscherm en onze nek draaien bij een beeldscherm dat niet recht voor ons staat. In al deze gevallen staat de nek, door de stand van het hoofd, in een niet neutrale stand, wat zorgt voor spanning op de spieren in de nek en schouders. Door de stand van de wervels die deze houdingen bewerkstelligt, komt er druk te staan op de tussenwervelschijven op deze hoogte en ontstaat er een verhoogde spierspanning. Dit kan leiden tot klachten.

Naast de hoogte van het beeldscherm kan ook de afstand van de gebruiker tot het beeldscherm problemen opleveren. Indien we het beeldscherm niet goed kunnen zien/lezen, hebben we de neiging het hoofd naar voren te brengen. Dit kan komen doordat het beeldscherm te ver weg staat, doordat de lettergrootte klein staat ingesteld, of doordat ons zicht niet meer optimaal is. In alle drie de gevallen is het van belang hier iets aan te doen, gezien ook deze houding zorgt voor spanning in de wervelkolom en een verhoogde spierspanning in de nek- en schoudermusculatuur.

Het beeldscherm staat optimaal ingesteld indien de bovenrand van het beeldscherm op ooghoogte staat en de afstand van u tot het beeldscherm ongeveer 50 cm (armlengte) is. Indien u brildragend bent, kan het zijn dat u moeite heeft om het scherm te kunnen lezen zonder uw nek overmatig aan te spannen. In deze situatie moet u het beeldscherm lager instellen: het doel is immers een natuurlijke, neutrale stand van de nek om zo spierspanning te voorkomen. U moet het scherm kunnen lezen zonder hiervoor overmatig naar boven of beneden te hoeven bewegen met uw nek.

Indien u moeite heeft met het lezen op uw beeldscherm kunt u de lettergrootte vergroten door met uw muis naar boven te scrollen, terwijl u de knop Ctrl indrukt. In dit laatste geval kunt u ook overwegen om bij een opticien uw zicht te laten testen.

 

Indien u werkt aan een laptop, zonder gebruik van randhulpmiddelen, resulteert dit in een niet ergonomische houding. Het kijken op een laptopscherm zorgt voor een gekromde houding. Dit komt doordat het scherm van een laptop laag is: we compenseren de laagte van het scherm met onze houding. Een gekromde houding zorgt voor een verhoogde spanning op de nek- en spiermusculatuur. Bovendien zorgt een gekromde houding voor eenzijdige druk op de tussenwervelschijven. Dit alles kan leiden tot klachten.

Om ergonomisch verantwoord te werken met een laptop, is het belangrijk dat u gebruik maakt van randhulpmiddelen. De Arbowet verplicht bij het gebruik van een laptop, langer dan 2 uur, het gebruik van een extern toetsenbord, een losse muis en een laptopstandaard of een extern beeldscherm. Daarbij is het van belang dat u hierbij een ergonomische houding aanneemt om klachtenvrij te kunnen werken. Zodoende is het belangrijk dat u weet hoe u uw werkplek op uw lichaam kan afstellen.

Het gebruik van een standaard toetsenbord (inclusief numeriek deel) in combinatie met een muis naast het toetsenbord levert een ongewenste spanning op de spieren van schouder. Wanneer men een neutrale houding aanneemt, hangen de armen langs het lichaam af. Doordat dit de neutrale stand is van het lichaam, is dit de stand waarin de minste spierspanning optreedt. Een standaard toetsenbord zorgt ervoor dat we werken met de armen van het lichaam af (er ontstaat een hoek tussen de bovenarm en de romp). Dit leidt onnodig tot spierspanning.

Daarbij zorgt een standaard, horizontale muis ervoor dat men al snel de muis onbewust wegschuift tijdens het muizen. Hierdoor moet u op den duur reiken naar de muis wat zorgt voor ongewenste spierspanning.

De beste oplossing is om te zorgen dat u een smal, compact toetsenbord heeft. Zo wordt er een neutrale houding behouden tijdens het muizen. De compactheid van dit toetsenbord is bereikt doordat het numerieke gedeelte van het toetsenbord is weggelaten. De toetsen zijn niet smaller. Het inzetten van een verticale muis kan ervoor zorgen dat u niet langer de muis onbewust wegschuift. Door deze twee invoermiddelen te combineren voorkomt u spierspanning op de schouder- en nekmusculatuur door het invoeren van gegevens.

Lage Rugpijn

Het gebruik van een laptop gaat gepaard met het gebruik van het laptoptoetsenbord en mousepad (indien geen gebruik wordt gemaakt van randhulpmiddelen). Het nadeel van het gebruik van het laptoptoetsenbord – vooral bij oudere modellen – is dat de polsen/onderarmen drukken op de rand van de laptop. Dit kan leiden tot klachten: er wordt immers gedrukt op de pezen en bloedvaatjes. Hiertoe is het van belang om een extern toetsenbord te gebruiken en de laptop op een laptopstandaard te zetten of een extern beeldscherm te gebruiken. Dit zorgt er ook voor dat uw houding beter wordt: u hoeft niet langer over de laptop heen gebogen te zitten.

Het langdurig gebruik van een mousepad zorgt voor spierspanning: een mousepad is erg secuur en vergt zodoende precisie om te klikken op de plek waar je wil. Om te kunnen werken met een dergelijke precisie is spierspanning nodig. Zo kunnen kleine, secure bewegingen worden gemaakt. Bij een externe muis is dit een stuk minder, wat de spierspanning verlaagd. Hierbij is het van belang om te kiezen voor een verticale muis: door de vorm van een dergelijke muis neemt de onderarm -en daarmee de hand-  een neutrale positie aan.

De Arbowet stelt het gebruik van een extern toetsenbord, een externe muis en een laptopstandaard of extern beeldscherm verplicht indien er langer dan 2 uur wordt gewerkt aan een laptop. Dit is om het werken met een laptop ergonomisch verantwoord te maken. Indien u langer werkt aan een laptop is het ook van belang om rekening te houden met uw algehele houding. Ook uw houding kan invloed hebben op pijn/ tintelend gevoel in uw arm en hand. Hierover meer in het stuk ‘Oorzaak: Niet ergonomische zithouding’.

Ons beweegapparaat beweegt in ketens. Hierin speelt de wervelkolom, als steunpilaar van het geheel, een centrale rol. Echter dient de wervelkolom daarvoor in zijn natuurlijke en neutrale positie gebruikt te worden. De wervelkolom bestaat uit 24 wervels met hiertussen tussenwervelschijven. Langdurig zitten in een niet neutrale houding, zorgt ervoor dat er langdurig eenzijdige druk komt te staan op de tussenwervelschijven. Er wordt immers door de houding aan één kant door de wervels op de tussenwervelschijven gedrukt. Wanneer we dit vaak, langdurig doen levert dit schade op. Door de langdurige eenzijdige druk, gaan de tussenwervelschijven op den duur uitpuilen. Dit kan uiteindelijk leiden tot spit of een hernia.

Het is belangrijk om de wervelkolom niet langdurig in eenzelfde houding te belasten. Dit kunt u doen door te zorgen dat u niet aldoor zit en beweegt op het werk. De Arbowet schrijft voor, dat men iedere 2 uur verplicht 15 minuten pauze moet nemen. Het is nog beter om ieder half uur een korte micropauze te nemen. Dit kan worden ingevuld door bijvoorbeeld een tripje naar het kopieerapparaat, koffie halen of staand praten met collega’s. Door steeds even van uw werkplek af te gaan, ontlast u uw spieren en gewrichten. Een andere oplossing is om zittend werken af te wisselen met staand werken. Op deze manier zorgt u er ook voor dat uw rug steeds ontlast wordt, doordat de eenzijdige druk die het zitten veroorzaakt wordt weggenomen.

Een bureau dat voor uw lichaamsmaten te laag staat ingesteld kan rugklachten veroorzaken. Indien een bureau te laag voor ons staat ingesteld, gaan we dit compenseren met ons lichaam om aan dit bureau te kunnen werken. Dit resulteert in een voorovergebogen of onderuitgezakte houding (slouching). Dit resulteert er in dat de dubbele-S vorm, welke de wervelkolom van nature heeft, wordt vervormd. Door het innemen van een onjuiste positie, ontstaat er een ongelijkmatige druk op de tussenwervelschijven waardoor de kans op een beschadiging van deze structuren aanzienlijk is. Daarnaast ontstaat er een ongewenste spanning op de bindweefselstructuren rondom de wervel, welke pijn- en stijfheidsklachten kan veroorzaken. We spreken van een te laag ingesteld bureau indien de onderarmen het werkblad niet goed kunnen raken, wanneer we deze houden in een hoek van 90°.

Daarnaast zorgt een dergelijke houding ervoor dat het hoofd zich niet meer boven de romp bevindt. Zwaartekracht werkt verticaal in op ons lichaam. Wanneer het hoofd zich niet recht boven de romp bevindt, kan de wervelkolom het gewicht van het hoofd (7kg) niet goed afvoeren. Dit zorgt ervoor dat er een hefboomwerking ontstaat, waardoor er meer spierkracht nodig om het hoofd te dragen. Dit kan naast rugklachten ook leiden tot nekklachten en hoofdpijnklachten.

Het is belangrijk dat wij ons als mens niet aanpassen aan onze werkplek, maar de werkplek aan ons. Zorg ervoor dat uw werkplek ergonomisch is ingesteld, zodat u een ergonomische, neutrale zithouding aanneemt. Indien u niet weet hoe dit moet, of u weet niet of u dit momenteel correct doet kunt u uw werkplek instellen volgens onze 10 stappen om uw werkplek ergonomisch in te stellen.

U kunt rugklachten ondervinden door de houding die u aanneemt. Vaak gaat dit bij lage rugklachten gepaard met de instellingen van uw werkplek: een niet ergonomisch ingestelde werkplek, zorgt voor een groot risico op het krijgen van klachten. Indien de werkplek niet op uw lichaam is afgestemd, is de kans groot dat uw houding niet ergonomisch is. Een ergonomisch ingestelde werkplek, faciliteert u om ‘goed’ te zitten. Zodoende is het van belang om eerst na te gaan of uw werkplek optimaal op u is ingesteld.

Ook indien uw werkplek ergonomisch staat ingesteld is het mogelijk dat u een niet ergonomische houding aanneemt. De meeste mensen denken niet na over hun zithouding of zijn er niet bewust mee bezig. Dit leidt al snel tot een houding die een niet neutrale stand van de wervelkolom bewerkstelligt. Indien er sprake is van een niet neutrale stand van de wervelkolom, leidt dit tot een niet neutrale stand van de wervelkolom, wat kan zorgen voor een ongelijkmatige druk op de tussenwervelschijven. Zo heeft u een vergrootte kans op beschadigingen aan deze structuren in combinatie met ongewenste spanning op de bindweefselstructuren rondom de wervel. Dit kan leiden tot rugklachten.

Wanneer de wervelkolom een optimale, neutrale stand heeft kan er een rechte lijn getrokken worden tussen uw oor, de schouderkop en de kop van de heup. Deze lijn wordt ook wel de loodlijn genoemd. In dit kader kunt u uw houding vergelijken met dit ideaalbeeld. Hiertoe kunt u iemand anders vragen een foto van u te maken. Het maken van een foto kan het beste gedaan worden wanneer u het niet doorheeft: anders wordt de houding al snel onbewust door uzelf gecorrigeerd en krijgt u geen authentiek beeld. Indien blijkt dat uw houding niet optimaal is en u hier klachten van ondervindt, is het een goed idee om contact op te nemen met een fysiotherapeut of houdingstherapeut.

Hoofdpijn

Er is een verband tussen een niet ergonomische zithouding en het ontstaan van klachten. Wanneer men een niet neutrale houding aanneemt en bijvoorbeeld onderuitgezakt of voorovergebogen zit, is de houding van de wervelkolom niet meer neutraal. De wervelkolom heeft van nature een dubbele-S vorm. Het aannemen van een dergelijke houding zorgt hierin voor een vervorming. Dit doet zich ook voor op nekhoogte. Het resultaat hiervan is dat de bloedtoevoer van en naar het hoofd via de wervelkolom niet langer optimaal is. Zodra de vaatdoorstroming van snel beklemde bloedvaten langs de wervelkolom stagneert, zal de doorstroming naar het hoofd worden overgenomen door de bloedvaten in de hals. Het is natuurlijk van het grootste belang, dat het brein voorzien wordt van zuurstofrijk bloed. Het is van belang dat de meest vitale delen van de hersenen het eerst worden voorzien van zuurstofrijk bloed. Zo gaat het ook in zijn werking. De minder belangrijke delen van de hersenen staat lager op de ranglijst. Daarbij zijn minder belangrijke delen de hoofdhuid, het botvlies rondom de schedel en het hersenvlies. Minder zuurstof naar deze minder vitale delen uit zich vaak in hoofdpijnklachten of een strak bandgevoel om het hoofd,  meer kans op migraineaanvallen, en klachten zoals oorsuizen, duizeligheid, verminderd concentratievermogen, vermoeidheid, slechter zien, vermoeide ogen, slikproblemen, kaakproblemen etc.

Het is van belang dat u een ergonomische houding aanneemt om de bloedtoevoer van en naar het hoofd zo min mogelijk te belemmeren. Op deze manier voorkomt u een veelheid aan klachten, waaronder hoofdpijnklachten. Hiertoe is het van belang dat u weet hoe u uw werkplek op uw maten kan afstemmen. Wanneer de werkplek ergonomisch is ingesteld, wordt u gestimuleerd om een goede zithouding aan te nemen.

Langdurig werken aan een computer kan gepaard gaan met klachten aan de ogen. Lezen vanaf een beeldscherm is anders dan vanaf papier. Het kijken op een computerscherm is inspannender door bijvoorbeeld spiegelingen, reflecties, weinig contrast en een onscherp beeld. Bovendien neigen we al snel om minder te knipperen wanneer we lezen vanaf een computerscherm. In dit kader spreekt men ook wel van ‘computerogen’. Computerogen beginnen vaak met vermoeide ogen als er lang achter een beeldscherm gezeten is. Hier kunnen klachten bij komen, zoals hoofdpijn, vermoeidheid, moeite om te focussen, etc.

Het is van belang om pauzes te nemen gedurende het beeldschermwerken. Op deze manier krijgen uw ogen even rust. Bovendien is dit ook goed voor uw houding: de Arbowet verplicht een pauze van 15 minuten na 2 uur beeldschermwerk, of afwisseling met andere taken. Een kortere pauze van een paar minuten ieder half uur is nog beter: zo geeft u uw ogen even rust. Bovendien zorgt dit ervoor dat u met een frisse blik weer aan de slag kunt. Langdurig beeldschermwerken maakt u minder productief, een pauze kan hierin helpen.

De instellingen van een beeldscherm kunnen een groot verschil maken als het neerkomt op beeldschermwerken. We kunnen veel instellen aan het beeldscherm, waaronder het contrast, de helderheid, de kleur, de grootte van het beeld, de scherpte, etc. Om dit aan te passen kunt u via uw beeldscherm naar het menu gaan. Vaak zijn er hier naast een menuknop pijlen aangegeven om door het menu te kunnen navigeren. Er kan ook veel worden ingesteld via het computersysteem. Enkele belangrijke instellingen:

  • Helderheid: Een te helder scherm kan vermoeide ogen veroorzaken. De meest optimale helderheid hangt af van de mate van het licht op uw werkplek. Een scherm mag niet uitzien alsof het lichtgevend is. Dan is de helderheid te hoog ingesteld. Let er tijdens het instellen op dat u rust ervaart aan uw ogen. Het beeldscherm te helder instellen levert vaak vermoeide ogen op, maar u moet echter ook geen moeite hebben om uw scherm te kunnen lezen. Indien uw scherm een functie heeft ingebouwd die de helderheid middels een sensor automatisch aanpast aan de omgeving is het raadzaam deze functie te gebruiken. Is dit niet het geval: laat de helderheid eens zakken tot ongeveer 30%. Vaak is dit even wennen, maar wanneer men hieraan gewend is, wordt deze helderheid vaak als prettig ervaren.
  • Kleur: Op een computerscherm komt een grote variëteit aan kleuren voor. Sommige kleuren, zoals blauw licht, zijn inspannender voor de ogen om naar te kijken dan andere kleuren. Blauw licht zorgt er ook voor dat de LED-lampen die zorgen voor het tonen van het beeld lichtelijk flikkeren. Dit flikkeren zorgt ervoor dat blauw licht vermoeiender is aan de ogen dan bijvoorbeeld oranje of geel licht. Blauw licht reikt daarbij ook tot verder in het oog, waar het schade kan aanrichten aan het netvlies. Kortom is het van belang om de temperatuur van het beeld niet te koel in te stellen, vooral in een donkere omgeving.
  • Contrast: Middels de contractinstelling stelt u de gradatie in waarmee donker overloopt in licht. Hierbij is het belangrijk om balans te houden: te weinig contrast maakt het scherm donker en vlak, een te hoog contrast is onrustig voor de ogen. Het is belangrijk hierin een middenweg te zoeken die u zelf als prettig ervaart.
  • Gamma: De gammawaarde van een beeldscherm geeft aan hoe de helderheid van het scherm verloopt van zwart naar wit. Indien de gammawaarden hoger zijn, zijn de middentonen op het scherm donkerder. Hierdoor lijkt het beeldscherm meer contrast te hebben. Indien de gammawaarden hoger staan ingesteld, zorgt dit voor helderdere middentonen. Zo ontstaat meer detail in donker beeld. Echter kan het beeldscherm dan flets lijken. De standaardwaarde is 2,2. U kunt hier het beste zo dicht mogelijk bij blijven.

Spiegelingen en reflecties in uw scherm zijn hinderlijk en zorgen ervoor dat u uw ogen meer moet aanspannen om het beeldscherm te kunnen lezen. Deze inspanning zorgt op den duur voor vermoeide ogen, wat weer kan leiden tot klachten. U kunt spiegelingen en reflecties voorkomen door te kiezen voor een beeldscherm dat reflecties en spiegelingen voorkomt. U herkent een dergelijk beeldscherm aan het matte oppervlakte. Over het algemeen zijn de meeste nieuwe beeldschermen al mat, zodat u geen last heeft van spiegelingen.

Daarnaast is de plaatsing van het beeldscherm van belang. Om spiegelingen te voorkomen, is het van belang het beeldscherm haaks te zetten ten opzichte van het raam. Op deze manier valt het zonlicht niet direct in uw scherm (indien u met uw rug naar het raam zou zitten) en wordt een groot contrast vermeden tussen uw scherm en het licht van buiten (indien u met uw gezicht naar het raam toe zou zitten). Hierbij is het van belang dat u uw beeldscherm niet schuin voor u zet, maar recht voor u: met een gedraaide nek naar het beeldscherm kijken kan op zichzelf weer leiden tot klachten.

Indien uw zicht niet meer optimaal is en dit niet (voldoende) door een bril wordt gecorrigeerd kunt u last krijgen van vermoeide ogen. Andersom kunnen vermoeide ogen een teken zijn dat uw zicht niet meer optimaal is. Uw ogen moeten in dit geval extra aanspannen om uw zicht zo goed mogelijk bij te trekken. Dit gaat vaak samen met samenknijpen van de ogen.

Indien u merkt dat uw ogen vermoeid zijn en u twijfelt of uw zicht nog optimaal is kunt u altijd vrijblijvend langsgaan bij een opticien. Hier kan worden bepaald of u een bril nodig heeft en of de sterkte nog voldoet. Hier kan ook blijken dat een computerbril de ideale oplossing voor u is.  Bij een computerbril, in tegenstelling tot een standaardbril, is rekening gehouden met de afstand tussen u en uw beeldscherm: deze soort bril is speciaal gemaakt om scherp te zien op een afstand van 40 tot 80cm.